Eyalet Dışında Kurulmuş Şirketle California'da İş YapmakKayıt Yaptırmanız Gerekir mi?

Pek çok işletme sahibi, bir LLC (Limited Liability Company) veya corporation (şirket) kurduktan sonra Amerika Birleşik Devletleri'nin her yerinde iş yapabileceğini düşünür. Ne yazık ki, özellikle işin içinde California varsa, durum bu kadar basit değildir.

California, eyalet dışından bir şirketin burada iş yapmadan önce ne zaman kayıt yaptırması gerektiğine dair kendi kurallarına sahiptir. Bunu yapmamak; cezalara, vergi sorunlarına ve sözleşmelerinizi mahkemede uygulatmanız gerektiğinde ciddi engellere yol açabilir.

Şirketiniz Delaware, Nevada, Wyoming, Texas, Florida'da veya başka bir ülkede kurulmuşsa ve California'ya açılmayı planlıyorsanız, sözleşme imzalamadan, çalışan istihdam etmeden veya kapılarınızı açmadan önce bu konuyu anlamanız gerekir.

1. "Şirketim California'da Değil. Neden Orada Kayıt Yaptırmam Gereksin?"

Bu, işletme sahiplerinin en sık sorduğu sorulardan biridir.

Yatırımcınız tavsiye ettiği için şirketinizi Delaware'de kurduğunuzu düşünün. Ya da gizlilik nedeniyle Wyoming'de bir LLC açtınız. Belki de işletmeniz yurt dışında ve şimdi ABD pazarına California üzerinden giriyorsunuz.

Her şey yolunda görünür. Ta ki California'da çalışan istihdam etmeye, California'daki müşterilerle sözleşme imzalamaya, Los Angeles'ta ofis kiralamaya veya eyalet içinde düzenli olarak hizmet sunmaya başlayana kadar.

Bu noktada California, şirketinizin burada "iş yaptığını" (doing business) kabul edebilir. Bu da hukuki yükümlülükler doğurabilir.

En yaygın yanlış kanılardan biri, "foreign company" (yabancı şirket) ifadesinin başka bir ülkeden gelen işletme anlamına geldiğidir.

Öyle değildir.

California hukukunda "foreign corporation" veya "foreign LLC", yalnızca California dışında bir yerde kurulmuş işletme anlamına gelir. Bu, yurt dışında kurulan şirketler kadar ABD'nin başka bir eyaletinde kurulan şirketleri de kapsar.

Dolayısıyla Delaware LLC'niz California'da faaliyet gösteriyorsa, California onu bir foreign LLC olarak kabul eder.

2. "Foreign Qualification" Aslında Ne Anlama Gelir?

Foreign qualification'ı (yabancı şirket olarak eyalette faaliyet kaydı), California'nın şunu söyleme biçimi olarak düşünebilirsiniz: burada düzenli olarak iş yapacaksanız, kim olduğunuzu bilmek istiyoruz.

Bu, yepyeni bir şirket kurduğunuz anlamına gelmez.

Bunun yerine, California'nın işletmenizi eyalet içinde faaliyet yürütmeye hukuken yetkili olarak tanıması için mevcut şirketinizi California Secretary of State'e (eyalet şirketler sicili) kaydettirirsiniz.

Çoğu şirket için bu süreç; kayıt belgelerinin dosyalanmasını, California'da bir agent for service of process (tebligat temsilcisi) atanmasını ve şirketin mevcut olduğunu ve ilk kurulduğu yerde good standing (yükümlülüklerini yerine getirmiş faal şirket) durumunda bulunduğunu gösteren belgelerin sunulmasını içerir.

Evrak işi gibi görünür. Öyledir de. Ancak önemli hukuki sonuçları vardır.

3. California Kaydı Ne Zaman Zorunlu Kılar?

Pek çok işletme sahibinin kafasının karıştığı nokta burasıdır.

California hukuku, eyaletle her temasın kayıt gerektirdiğini söylemez.

Kilit soru, şirketinizin transacting intrastate business (eyalet içi ticari faaliyet yürütme) kapsamında olup olmadığıdır.

Bu hukuki ifade, işletmenizin California'da arada bir yapılan veya münferit işlemlerle sınırlı kalmayan, tekrarlanan ve süregelen faaliyetler yürüttüğü anlamına gelir.

Birkaç gerçek hayat örneği bunu netleştirir.

Bir Nevada corporation'ı Orange County'de ofis açar ve birkaç California çalışanı istihdam eder. Kayıt neredeyse kesinlikle gerekecektir.

Bir Delaware LLC'si, uzun vadeli sözleşmeler kapsamında her ay California'daki işletmelere düzenli olarak danışmanlık hizmeti verir. California kaydı gerekli olabilir.

Merkezi Amerika Birleşik Devletleri dışında bulunan uluslararası bir şirket, California genelinde ürün satmaya başlar, Sacramento'da depo kiralar ve yerel satış temsilcileri istihdam eder. Bu işletme, daha fazla büyümeden önce foreign qualification gerekip gerekmediğini değerlendirmelidir.

California'daki faaliyetleriniz ne kadar kalıcı ve süreklilik arz eder hâle gelirse, kaydın gerekli olma ihtimali de o kadar artar.

4. California ile Her Temas Kayıt Yaptırmanız Gerektiği Anlamına Gelmez

Bu, birçok kişiyi şaşırtır.

California'da yalnızca bir müşterinizin olması, otomatik olarak kayıt yaptırmanız gerektiği anlamına gelmez. Burada açılmış bir davaya karşı savunma yapmak da öyle.

California hukuku, kendi başına genellikle transacting intrastate business sayılmayan çeşitli faaliyetleri açıkça tanır. Bir şirket; banka hesabı tutabilir, şirket içi toplantılar yapabilir, bağımsız yükleniciler (independent contractors) kullanabilir, California dışında kabul edilen siparişler toplayabilir, alacak tahsil edebilir veya münferit tek bir işlemi tamamlayabilir ve bunlar zorunlu olarak kayıt yükümlülüğü doğurmaz.

Önemli olan şudur: California ile arada bir temas kurmak, burada düzenli olarak işletme faaliyeti yürütmekten çok farklıdır.

Şirketiniz California'daki müşterilere tekrar tekrar hizmet veriyor, California'da çalışan istihdam ediyor, burada mülk bulunduruyor veya süregelen faaliyetler yürütüyorsa, uyum yükümlülüklerinizi gözden geçirme zamanı gelmiştir.

5. Kayıt ve Vergi İki Ayrı Sorudur

İşletmelerin sık yaptığı hatalardan biri, kayıt yaptırmaları gerekmiyorsa California'ya vergi borçlarının da olmadığını varsaymaktır.

Bu her zaman doğru değildir.

California Franchise Tax Board (California eyalet vergi dairesi), vergi yükümlülüklerini belirlerken kendi "doing business" ölçütünü kullanır. Bir şirketin, kayıt analizi daha az net olduğunda bile California'da vergi yükümlülükleri olabilir.

California; eyalet içindeki satışlarınız, bordronuz, mülkünüz ve iş faaliyetleriniz gibi etkenlere bakar. Bu eşikler periyodik olarak güncellenir; bu nedenle uyum kararları vermeden önce her yıl gözden geçirilmeleri gerekir.

İşletmeler iki ayrı soru sormalıdır:

Birincisi: California Secretary of State'e kayıt yaptırmamız gerekiyor mu?

İkincisi: California'da vergi yükümlülüklerimiz var mı?

Bir sorunun cevabı, diğerinin cevabını otomatik olarak vermez.

6. Kayıt, Bir Form Doldurmaktan İbaret Değildir

Pek çok işletme sahibi, kaydın yalnızca evrakları çevrim içi göndermekten ibaret olduğunu düşünür.

Gerçekte, öncesinde değerlendirilmesi gereken birkaç önemli konu vardır:

• Şirketinizin adı California'da zaten kullanılıyor mu?
• California'da bir registered agent (kayıtlı temsilci) atamanız gerekiyor mu?
• Büyümeniz şehir veya county (ilçe) işletme lisansları gerektirecek mi?
• California'da faaliyet göstermeye başladığınıza göre operating agreement'ınız (LLC işletme sözleşmesi), bylaws'ınız (şirket iç yönetmeliği) veya pay sahibi belgeleriniz güncellenmeli mi?
• Sözleşmeleriniz California hukuku göz önünde tutularak mı hazırlandı?

Foreign qualification, yalnızca bir başka dosyalama yükümlülüğü olarak değil, genel hukuki stratejinizin bir parçası olarak görülmelidir.

7. Süregelen Uyum Yükümlülüklerini Unutmayın

İşletmenizi kaydettirmek yalnızca başlangıçtır.

Kayıt yapıldıktan sonra şirketlerin genellikle süregelen yükümlülükleri olur. Şirket türüne bağlı olarak bunlar; California Secretary of State'e Statement of Information (şirket bilgi beyanı) dosyalamayı, bir registered agent bulundurmayı, gerekli vergi beyannamelerini vermeyi ve California franchise tax veya LLC vergisi şartlarına uymayı içerebilir.

Pek çok işletme bu yıllık sorumlulukları gözden kaçırır.

Bu dosyalamaların kaçırılması; cezalara, şirketin haklarının askıya alınmasına (suspension) veya good standing statüsünün kaybına yol açabilir. Bu da finansmana başvururken, şirket satın alma müzakerelerinde, büyük sözleşmelere girerken veya hukuki haklarınızı uygulatmaya çalışırken ciddi sorunlar yaratabilir.

8. Hiç Kayıt Yaptırmazsanız Ne Olur?

Bazı şirketler, kimsenin fark etmeyeceğini varsayarak kaydı erteler.

Bu yaklaşım pahalıya mal olabilir.

Şirketinizin daha sonra ödenmemiş faturalar için bir müşteriye dava açması, bir sözleşmeyi uygulatması, fikri mülkiyetini koruması veya California'da dava yürütmesi gerekirse, usulüne uygun kayıt yaptırmamış olmak, uyum sorunları giderilene kadar ilerleme imkânınızı zorlaştırabilir.

California hukuku ayrıca, önceden kayıt yaptırmadan izinsiz eyalet içi faaliyet yürüten şirketlere ceza verilmesine de imkân tanır.

Bir dava, kamu denetimi veya ticari uyuşmazlık çıkana kadar beklemek, bir uyum sorununu keşfetmek için genellikle en pahalı zamandır.

9. Hızlı Bir Öz Değerlendirme

Aşağıdaki sorulardan bir veya daha fazlasına "evet" cevabı veriyorsanız, daha fazla büyümeden önce bir California işletme hukuku avukatıyla görüşmeniz yerinde olur:

• California'da çalışan çalışanlarınız veya yüklenicileriniz var mı?
• California'daki müşteriler veya tedarikçilerle süregelen sözleşmeler imzalıyor musunuz?
• California içinde düzenli olarak hizmet veriyor musunuz?
• Burada ofis veya depo kiralıyor ya da stok bulunduruyor musunuz?
• California'daki satışlarınız, bordronuz veya mülkünüz kayda değer ölçüde büyüdü mü?
• California'da dava açmayı veya bir sözleşmeyi uygulatmayı planlıyor musunuz?
• İşletmeniz California dışında veya Amerika Birleşik Devletleri dışında kurulmuş olup şimdi California pazarına mı açılıyor?

Bu soruların hiçbiri otomatik olarak kaydın gerekli olduğu anlamına gelmez. Ancak her biri, sorunlar ortaya çıkmadan önce hukuki bir inceleme yapılmasına vesile olmalıdır.

10. Bu Konuyu Erken Ele Almak Neden Daha İyidir

İşletme sahipleri genellikle foreign qualification'ı ancak bir şeyler ters gittikten sonra düşünür.

Bir sözleşme uyuşmazlığı çıkar. Bir yatırımcı, due diligence (hukuki ve mali inceleme) sırasında bir uyum sorunu keşfeder. Şirkete California Franchise Tax Board'dan bir bildirim gelir.

O noktada, basit bir kayıt olabilecek işlem çok daha karmaşık ve maliyetli hâle gelebilir.

Bu konuları California'ya açılmadan önce ele almak, sonradan düzeltmekten neredeyse her zaman daha kolaydır.

İşletmeniz ister başka bir eyalette ister başka bir ülkede kurulmuş olsun, California hukuku burada süregelen faaliyetler yürütmeden önce kayıt yaptırmanızı gerektirebilir. Bu konuları erkenden ele almaya zaman ayırmak, işletmenizi korumanıza, gereksiz cezalardan kaçınmanıza ve şirketinizi dünyanın en büyük ekonomilerinden birinde uzun vadeli başarıya hazırlamanıza yardımcı olabilir.

Sari Law Firm; girişimcilere, startup'lara, yerli işletmelere ve uluslararası şirketlere şu konularda destek verir:

• California foreign qualification ve şirket kaydı
• Şirket kuruluşu ve kurumsal yapılandırma
• Kurumsal uyum ve yıllık dosyalamalar
• California hukukuna göre sözleşme hazırlama ve inceleme
• Ticari davalar ve uyuşmazlık çözümü

Sorumluluk Reddi: Bu makale yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki tavsiye niteliği taşımaz. Her dava farklıdır. Haklarınızın ihlal edildiğini düşünüyorsanız, özel durumunuzu değerlendirmesi için yetkin bir California avukatına danışın.